Nội dung chính
Người nổi tiếng không thể vừa muốn đứng trên đỉnh cao danh vọng, vừa muốn được tự do xả giận như một người bình thường. Trường hợp Lệ Quyên vừa gây bức xúc công chúng vì lời phát ngôn “đốp chát” vừa dùng lập luận “nghệ sĩ cũng là con người” để biện minh đã mở ra một cuộc tranh luận sâu rộng về trách nhiệm và quyền lực văn hoá của người nghệ sĩ.
Nghệ sĩ cũng là con người – nhưng là người của công chúng
Ở mọi lĩnh vực, chúng ta đều là con người. Tuy nhiên, khi một nghệ sĩ xuất hiện trên “sân khấu ảo” của mạng xã hội, họ không chỉ là cá nhân mà còn là công dân văn hoá mang trọng trách truyền tải giá trị, hình mẫu cho hàng triệu khán giả. Vì vậy, hành vi cá nhân của họ được xem như “tiêu chuẩn kép”: họ có quyền cảm xúc, nhưng không có quyền xả giận không kiểm soát.
Tiêu chuẩn kép trong thực tiễn
Trong bối cảnh Lệ Quyên đăng một bình luận gây tranh cãi trên tài khoản Facebook có dấu xanh, cô vừa yêu cầu “quyền xả giận” của một người bình thường, đồng thời lại muốn duy trì đặc quyền của một ngôi sao. Điều này khiến công chúng cảm thấy bị lừa dối, vì họ trả tiền để thưởng thức sự “phi thường” – sự kiềm chế, tinh tế và văn hoá – chứ không phải những cơn giận dữ vô tội vạ.
Quyền lực văn hoá và trách nhiệm kiểm soát hành vi
Người nghệ sĩ sở hữu “tài sản công” – hình ảnh, giọng nói và sức ảnh hưởng trên các phương tiện truyền thông quốc gia. Khi họ làm “ô nhiễm” tài sản này, cơ quan quản lý có quyền can thiệp, ví dụ như các quy định về môi trường mạng an toàn đang được xây dựng tại Việt Nam.
Quy trình quản trị khủng hoảng chuyên nghiệp
Theo chuẩn mực quốc tế, các công ty giải trí hàng đầu (như HYBE, SM Entertainment) áp dụng chính sách “Zero Tolerance” và quy trình “căn phòng lạnh” – lọc mọi phản hồi qua đội ngũ pháp lý và truyền thông, trì hoãn ít nhất 24 giờ trước khi trả lời. Điều này giúp giảm thiểu “bả giận dữ” (rage bait) và bảo vệ thương hiệu cá nhân.
Hình ảnh và thương hiệu: Khi một lời nói có thể phá vỡ cả đời
Khán giả không nhớ chi tiết tranh cãi, họ chỉ nhớ được hình ảnh “nghệ sĩ đang văng tục” – một vết bẩn trên áo lụa tinh tế. Đó là lý do tại sao việc duy trì bản lĩnh văn hoá, kiềm chế cảm xúc trước antifan là yếu tố quyết định duy trì vị thế của ngôi sao.
Thực tiễn quản trị thương hiệu cá nhân
Trong môi trường số, nghệ sĩ cần một “hệ miễn dịch truyền thông” – bộ quy tắc phản hồi, kênh đại diện pháp lý và chiến lược truyền thông dự phòng. Khi không có chuẩn bị, một lời nói bốc đồng có thể khiến họ “ăn thua đủ” với khán giả, mất đi niềm tin và giá trị thương hiệu.
Khi nào im lặng là chiến lược tốt nhất?
Im lặng không đồng nghĩa với nhu nhược. “Im lặng là vàng” nhưng “nói đúng lúc là kim cương”. Trong nhiều trường hợp, nghệ sĩ nên chọn im lặng chủ động, để tránh tạo ra “nhiễm bẩn thương hiệu”. Đối với antifan, phản hồi mềm, EQ cao và ủy quyền cho đại diện truyền thông là cách hiệu quả nhất.
Kết luận: Nghệ sĩ cần tỉnh táo hơn bao giờ hết
Như bác sĩ bình tĩnh trước máu, lính cứu hỏa trước lửa, nghệ sĩ phải bình tĩnh trước “thị phi” – những lời chỉ trích và bức xúc trên mạng. Khi họ hiểu rằng quyền lực văn hoá đi kèm với trách nhiệm, họ sẽ không còn dùng lập luận “nghệ sĩ cũng là con người” như một lá bùa bảo vệ. Thay vào đó, họ sẽ xây dựng thương hiệu dựa trên bản lĩnh, kiềm chế và sự chuyên nghiệp.
Bạn nghĩ sao về vai trò và trách nhiệm của nghệ sĩ trong thời đại số? Hãy chia sẻ quan điểm của mình và theo dõi chúng tôi để nhận thêm những phân tích sâu sắc về văn hoá và truyền thông.
